Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../includes/class_bootstrap.php(1419) : eval()'d code on line 524

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../includes/class_bbcode.php on line 2968

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120

Warning: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in ..../vbseo/includes/functions_vbseo_seo.php on line 120
تحلیل آمار سایت و وبلاگ گذری بر گذشته ی موسیقی ایرانی
دلکش در اینستاگرام

هنر خود را به اشتراک بگذارید!می‌خواهم آوازم را به اشتراک بگذارممی‌خواهم نواختم را به اشتراک بگذارم

تبلیغات در شهرموسیقی دل آوا | خوانندگی و نوازندگی فروشگاه شهر موسیقی
تبلیغات در شهرموسیقی فروشگاه سازکالا مدیران و همکاران انجمن شهرموسیقی معرفی شدند
فروشگاه شهرموسیقی
نمایش نتایج: از 1 به 3 از 3

موضوع: گذری بر گذشته ی موسیقی ایرانی

  1. بالای برگه | نوشته‌ی 1
    کاربر نمونهمدیر بخش

    کمانچه می‌نوازم سه‌تار می‌نوازم تار می‌نوازم تنبور می‌نوازم دف می‌نوازم
    نام
    محمد مَهدی
    نوشته ها
    318
    تشکرها
    303
    تشکرشده 351 در 172 پست
    شکایات
    0
    شکایت شده 0 در 0 پست

    گذری بر گذشته ی موسیقی ایرانی

    داستان موسیقی ایران، داستانی است پر از فراز و نشیب و در این میان آنچه ما را به مبدا پیدایش این هنر نزدیك می‌كند كشف نی‌های استخوانی مربوط به هزاره‌های قبل از میلاد است كه در نوع خود ابتدایی‌ترین و اولین نمونه‌های سازهای موسیقی محسوب شود، شادروان حسن مشحون معتقد است، از زمانی كه بشر توانست انفعالات درونی خود را به وسیله‌ صدا نمایش دهد و وزن را از صداهای منظم و مختلف طبیعت به دست آورد، موسیقی را به وجود آورد زیرا جهان پر از اصوات است و عالم خلقت بر توازن و انتظام استوار است.
    چون تشخیص موزون از غیر موزون در طبیعت بشر است ، و هر چیز موزون مطابق طبع انسان است . آواز ، رقص ، شعر كه هر سه موزونند و مورد پسند بشر ؛ از همان دوران قدیم به صورت آداب و رسوم جزو زندگی ملل دنیا درآمدند ؛ با پیشرفت تمدن و با اختراع آلات و ادوات موسیقی بشر از نواهایی كه در ذهنش حالت دلپذیر ایجاد می كرد تقلید نمود و با سرودهای مذهبی به نیایش رب النوع ها پرداخت و موسیقی را ركن اصلی دین قرار داد و از رقص و آوازهای ضربی و غیر ضربی در جشن و سرور و مراسم مذهبی خود استفاده نمود. پس ریشه موسیقی به عهد كهن ارتباط دارد، موسیقی صوتی با سخن به وجود آمده است و در واقع همان روزی كه انسان توانست برای نخستین بار خوشی‌ها و رنج‌های خود را با صدا نمایش دهد، مبدا موسیقی است.
    [برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید [replacer_a]]
    [برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید [replacer_a]]
    [برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید [replacer_a]]

    سرگذشت هنر ایران از جمله موسیقی آن را می توان به دو بخش تقسیم كرد :

    دوره نخست : از آمدن نژاد آریایی به سرزمین ایران تا پایان دوره ساسانی

    دوره دوم : از طلوع اسلام تا عصر حاضر

    در مورد دوره نخست ، آنچه درباره اندیشه ، عواطف و احساسات هنر آریائیان گفته می شود به سبب فقدان آثار مدون و اسناد معتبر به ناگزیر مبنی بر حدس و گمان خواهد بود ، اكنون بیشتر اطلاعات ما از ایران قدیم غیر از روایات دانشمندان و مورخین شرقی و ادبای دوره اسلامی و اندكی از كتب ایران پیش از اسلام كه از اواخر عهد ساسانی باقی مانده ، از منابع خارجی و تحقیق و تتبع شرق شناسان است.

    هیچ ملتی بدون اقتباس و استفاده و یاری جستن از دیگران نتوانسته به درجات عالی از تمدن دست یابد و هر ملتی بنابر نیازها و شرایط محیطی خویش و با اندیشه و ذوق و توانائی های خود چیزهائی بوجود آورده كه در طول زمان در نتیجه برخورد و ارتباط و در آمیختن با ملت های دیگر ، به دیگران منتقل شده است. ایرانیان از ملت هائی هستند كه در این اقتباس و تصرف در آن توانائی و ذوق و پسند خود را در طول تاریخ به ثبوت رسانیده و آن چه را اخذ كرده اند به صورتی بهتر و خوشایندتر در آورده و بدان رنگ ملی داده اند.

    ابن خلدون نیز پیرامون اهمیت دادن سلسله‌های تاریخی ایران به موسیقی می‌نویسد: موسیقی نزد ایرانیان پیش از اسلام مطلوب و محبوب بود و رواج بسیار داشت. پادشاهان توجه و علاقه‌ی زیادی به اهل موسیقی مبذول می‌نمودند و خنیاگران و موسیقیدانان را در دربار سلاطین ایران منزلت و مقامی بس ارجمند بوده است.

    برای روشن شدن این موضوع و با توجه به آمیزش و ارتباط ملت های متمدنی كه در قلمرو هخامنشیان می زیستند و دیگر مللی كه به ایران ارتباط داشتند ؛ ابتدا در مورد تمدن هائی صحبت خواهیم كرد كه از لحاظ هنر موسیقی دارای غنای فرهنگی بوده اند.

    تمدن سومری : سومری ها دارای تمدن كهن بودند ؛ و اسباب و آلات موسیقی كه در حفاری های سرزمین كلده و شهر اور كشف شده تا حدودی سابقه و ریشه موسیقی آسیا به ویژه مردم آسیای غربی را روشن كرده است. در داخل آرامگاه یكی از پادشاهان سومری نقش برجسته ای است كه یك نوازنده چنگ و زنی را در حال رقص نشان می دهد ، نیز در كاوشهای انجام شده در اور دو ستون كشف شده كه بر آن آهنگ موسیقی نقش شده است. از وسایل مرسوم در این تمدن می توان طبل و چنگ و نی را نام برد.

    تمدن كلده (بابل جدید) : این تمدن نسبت به ملل همسایه سمت مربی داشته و ملل قدیم از علوم و صنایع و هنر آنان برخوردار بوده اند ، از آثار بدست آمده در حفاری ها و تحقیقات دانشمندان معلوم گردیده كه اسباب و آلات موسیقی این دوره عبارت بودند از نی ، فلوت ، شیپور ، عود ، طبل و قانون.

    در مورد ادوات موسیقی دوران‌های هخامنشی و پیش از اسلام نیز ، از سازهایی چون نقاره، شیپور، نی، بربط، تنبك، كوس، كرنای، سرنا، دمامه، خم، جلجل و گاودمن نام برده شده است.

    به عنوان نمونه در شاهنامه می‌خوانیم :
    خروش آمد و ناله كرنای برفتند گردان لشكر ز جای

    یا منوچهری می‌گوید :
    ز فریاد خرمهره و گام دم الاله بر امد ز رویینه خم

    در یك تجزیه و تحلیلی كلی ،اطلاعاتی كه شاهنامه از ابزارهای موسیقی دوران‌های تاریخی و اسلامی به ما منتقل می‌كند به مراتب بیشتر از سایر منابع تاریخی است چرا كه فردوسی با توجه به سرایش شاهنامه در وزن حماسی در پیروزی ایرانیان سازهای شاد و مناسب و در جنگ‌ها موسیقی عزا و سوگ‌ها را به كار می‌برد.

    كهن ترین آثار شعر و موسیقی نژاد آریا :

    ۱ - وداها یا كتابهای مقدس هندی ها

    ۲ - اوستا : كتاب مذهبی زرتشتیان و از كهن ترین آثار ادبی و مذهبی ایرانیان است ، در زمان هخامنشیان دو نسخه رسمی از اوستا موجود بوده كه یكی را اسكندر ضمن آتش زدن كاخ های سلطنتی پارس سوزاند و نسخه دیگر به دست یونانی ها افتاد و آنان پس از استفاده از قسمت های علمی آن كه به نجوم و پزشكی و موسیقی و امثال این ها مربوط می شد ، آن را سوزاندند. كهن ترین قسمت اوستا گاتها است كه از خود زرتشت است ، و هنگام نیایش اهورامزدا آن را به آهنگ و آواز می خواندند و این قدیمی ترین میراث مدون ما ، در شعر و موسیقی است.

    همچنین در زمینه اجرای موسیقی و آواز می توان به این نكته اشاره نمود كه در ایران باستان هر یك از روزهای ماه نامی خاص داشت كه به اسامی فرشتگان بود و روز شانزدهم ماه هفتم سال به نام (مهر) بود و دراین روز جشن بزرگی برپا می داشتند ، كه پس از نوروز بزرگترین جشن ایرانیان بود ، این جشن شش روز طول می كشید و به روز بیست و یك كه آن را ( رام روز) می نامیدند ختم می شد. آغاز مهرگان را مهرگان عام می گفتند و روز انجام آنرا مهرگان خاص می نامیدند. مراسم جشن مهرگان در دوره ساسانیان كه سخت پایبند مذهب و دستورات كتاب مقدس زرتشت (اوستا) بودند به بهترین وجه و با شكوه تمام انجام می شد. در این دوره سرایندگان موظف بودند كه برای هر روز آهنگی نو بسازند و با سرودن شاعران در آمیزند و بنوازند و بخوانند و هر یك از این نغمه ها به نام همان روز نامیده می شد. « مهرگان بزرگ » و « مهرگان خردك » كه نام دو لحن از موسیقی قدیمی و اصیل ایرانی است از یادگارهای آن دوره است.بعید نسیت كه "مقام مهرگانی" بعد ها به "مهربانی" تغییر نام داده باشد و اكنون لحنی به نام "مهربانی" در دستگاه ماهور و همان آهنگ با مختصر تغییر حالتی به نام های "چهارپاره" و "چهارباغ" در ابوعطای شور متداول است.

    حكیم نظامی گنجوی در خسرو و شیرین میان سی و یك لحن باربد ، لحن دوازدهم را "مهرگانی" نام برده است و گوید:

    چو نو كردی نوای "مهرگانی"

    ببردی هوش خلق از مهربانی

    ساسانیان و شعر و موسیقی در دوره آنان :

    دوره ساسانی را می توان دوران شكوفایی موسیقی در ایران باستان دانست. زیرا اغلب شهریاران ساسانی، نه تنها دوستدار موسیقی بودند بلكه بسیاری از آنها، خود با موسیقی كاملا آشنایی داشتند. در زمان شهریاری خسرو پرویز با زمینه ای كه از گذشته فراهم شده بود و استادان ماهری كه در زمینه موسیقی به وجود آمده بودند؛ عصر طلایی موسیقی ایران است.

    تمدن و فرهنگ این دوره آخرین تجلی تمدن و صنعت و هنر كهن ایران و مكمل تمدن هخامنشی بود . بنابر مدارك موجود جشن های علمی و فرهنگی و هنری عهد ساسانیان به مراتب بیش از ادوار قبل بود ، از جمله جنبش علمی هنری كه از زمان انوشیروان به منتهای درجه خود رسید و هنر موسیقی كه از زمان اردشیر بابكان مورد حمایت و توجه قرار گرفته بود و در زمان بهرام گور و خسروپرویز رو به پیشرفت و ترقی نهاد.

    برای اطلاع از چگونگی موسیقی در این دوره باید به ادبیات و ركن اساسی آن یعنی شعر پرداخت كه در قدیم شعر و موسیقی توام بوده است.

    ازجمله آثار برجسته ادبی ساسانیان ، سرود (كركوی) با مزمون زیر بوده :
    شاها ، خدا یگانا – به آفرین شاهی

    افــروخـتـــه بادا روشنـــایی

    عالمگیر باد هوش گرشاسب

    همی پــــر است ازجـــــوش

    نـــــوش كـــن ، مـــــی نوش

    همیشه نیكی كن نیكوكارباش

    كه دیـروز و دیشب گـــذشت

    شاها ، خدا یگانا – به آفرین شاهی

    از دیگر دلایلی كه می تواند غنای فرهنگ و موسیقی دوره ساسانیان را به اثبات رساند گوشه هایی از دستگاه های موسیقی بوده كه اكنون نیز نواخته می شود از جمله "خسروانی" ، "اورامن" و پهلوی.

    و همچنین مانی دانشمند ایرانی را ازموسیقی دانان نوشته اند ؛ اعتبار و اهمیت موسیقی در عهد ساسانی از آئین مزدك نیز نمودار است.

    مزدك در اصول دین خود چنین آورده است كه : خداوند آسمان ها مانند پادشاهی بر تخت نشسته و چهار قوه یعنی ( شعور – عقل – حافظه – شادی ) در پیش او ایستاده اند. قراردادن یكی از نیروهای معنوی چهارگانه ، كه قوه شادی و نماینده موسیقی است در ردیف سه قوه دیگر دلیل بر اهمیت موسیقی نزد ایرانیان آن دوره است.

    هنر موسیقی در روزگار ساسانی تا آنجا رشد یافت كه علاوه بر آوازها كه دارای اسمی ویژه بودند ؛ ترانه های ضربی كه برای آنها شعر ساخته نشده بود نیز نامی داشتند، مانند پیش درآمد های امروزی.

    موسیقی دانان عصر ساسانیان :

    از موسیقی دان های معروف خسرو پرویزعلاوه بر باربد كه همه ما كمابیش داستان هایی درباره وی شنیده ایم می توان به زنی به نام نكیسا نیز اشاره كرد كه چنگ می نواخته و به او لقب "چنگی خسرو پرویز " داده بودند. موسیقی دان های دیگر ساسانی عبارتند از: سركش، بامشاد، رامتین، آزاد وار چنگی، كوسان نواگر، آفرین، خاركش، خسروانی و كاسه گر.

    باربد : یكی از این موسیقی دان های معروف خسرو پرویز، باربد(بَربد) بوده كه بسیاری از الحان و نواهای موسیقی را كه هنوز بعضی ار آن ها با همان نام در ردیف دستگاه های موسیقی كنونی ما باقی مانده است از ساخته ها و پرداخته های او می دانند و برخی اختراع "مقامات" را به او نسبت می دهند ؛ او برای هر روز از سی روز ماه، لحنی ساخته بود كه آن را "سی لحن باربد" نام نهادند و برای سیصد و شصت روز از سال، سیصد و شصت لحن ساخته بود.هم چنین برای هفت روز هفته نیز، هفت آهنگ به نام "خسروانی" ساخت كه هر روز، یكی را اجرا می كرده است. او بربت(عود) می نواخته و زادگاهش را جهرم فارس ذكر كرده اند. داستان هایی كه به باربد نسبت داده اند اغلب جالب اند. از آن جمله این كه: باربد بسیار تلاش می كرد كه به دیدار خسرو پرویز برسد ولی بر اثر حسادت فردی به نام سركش(سرکیس) كه رییس موسیقی دان های دربار بوده، نمی توانسته با خسرو پرویز دیدار كند تا اینكه با موافقت مَردویِه باغبان اختصاصی شهریار ساسانی، موفق می شود در بالای درختی،مشرف بر تخت گاه شهریار پنهان شود و با هنر نمایی خود، مورد توجه شهریار ساسانی قرار گیرد. یا داستان دیگری در رابطه با مرگ شبدیز، اسب محبوب خسرو پرویز، كه هیچ كسی جرات نمی كرده است مرگ شبدیز را به خسرو پرویز اطلاع دهد ولی باربد با خواندن شعری آهنگین و نواختن آهنگی غم انگیز به آن اشاره می كند. یا داستان دیگری در رابطه با زندانی شدن خسرو پرویز به وسیله پسرش شیرویه است كه وقتی باربد از این كار مطلع شد و حال زار خسرو را در زندان دید، چهار انگشت دست چپ خود را برید تا نتواند پرده های ساز را بگیرد و ساز خود را نیز سوزاند.

    سی لحن باربد :

    آرایش خورشید، آیین جمشید، اورنگی، باغ شیرین، تخت تاقدیس، حقه كاووسی، راح و روح، رامش جان، سبز در سبز، سروستان، سرو سهی، شادان مروارید، شبدیز، شب فرخ، قفل رومی، گنج ساخته(گنج سوخته)، گنج بادآورد، كین ایرج، كین سیاوش، ماه بركوهان، مشك دانه، مروای نیك، مشك مالی، مهرگانی، ناقوسی، نوبهاری، نوشین، باده، نیم روز، نخجیره گان، گنج كاروان.

    داستان آشنایی خسروپرویز با باربد :

    خسرو نوای شیرین بیت الغزل را شنید. جام را به كنار نهاد و گفت: سبز در سبز؟
    باز ندا آمد. بیتی دیگر سروده شد. نوا از بالای درختی می آمد. خسرو نزدیكتر شد. گفت كیستی؟ جواب آمد: باربد!
    و دوباره نواخت. صدای ترانه هایش چقدر دلنشین بود! خسرو بار دیگر جام گرفت. به بالای درخت نگاه كرد. هیچ ندید.
    نوازنده می خواند و بربط می نواخت. ترانه به پایان رسید. خسرو بانگ برآورد: بیرون آی!
    باربد از درخت به زیر آمد. جامه پرنیان سبز رنگی پوشیده بود. همچون بلبل ِ مست می خرامید. نزدیك آمد. در مقابل شاه به خاك افتاد.
    خسرو پرسید: نامت چه بود؟
    گفت: باربد.
    خسرو باز گفت: بار دیگر سبز در سبز را بنواز...
    باربد عود به دست گرفت و نواخت.

    ***
    خسرو غمگین بود. در مداین بود ولی دلش هر لحظه می خواست به جانب ارمنستان پرواز كند. آنجا كه دلبرش خانه داشت. خیال شیرین یك دم خسرو را راحت نمی گذاشت. باربد را فراخواند. باربد به حضور رسید. سی ترانه از میان آوازهایش گزین كرد. سرود و نواخت.

    چو باد از گنج باداورد راندی
    ز هر بادی لبش كنجی فشاندی
    ...
    چو تخت طاقدیسی ساز كردی
    بهشت از طاقها در باز كردی
    ...
    و گر سرو سهی را ساز دادی
    سهی سروش به خون خط باز دادی
    ...
    چو كردی باغ شیرین را شكربار
    درخت تلخ را شیرین شدی بار
    خسرو نام شیرین شنید. غمش تازه شد. باربد نواخت. خسرو جرعه ای نوشید و با یاد شیرین به خواب رفت.
    ***
    ای باربد! برای امروز چه نوایی داری؟
    باربد برای هر روز سال نغمه ای داشت. یكی از دستان هایش را اجرا كرد. روز ها كه می گذرد باربد نغمه ای تازه ساز می كند. هر روز از پس روز دیگر با ترانه های باربد طی می شود. خورشید گویی تا نغمه ای از باربد نشنود غروب نمی كند. خسرو گویا تا نوایی از دست بربط نواز به گوش جان نگیرد به خواب نخواهد رفت. در این شب باربد نوایی می سازد و خسرو و شیرین را به هم می رساند...
    شیرین به پشت پرده خزید. خسرو به تخت شاهی نشست. باربد از زبان خسرو تصنیفی خواند. از غم فراق یار نالید. دل شیرین از پس پرده لرزید. نوبت به نكیسا رسید. او سرودی از زبان شیرین خواند. چنگ نواخت. شیرین وصف حال خود را می شنید. نوبت به باربد رسید. از زبان خسرو سرود خواند و نكیسا در جوابش از قول شیرین ترانه سرود. مجلس اوج گرفت. باربد با نوایی دل انگیز پرده را پس راند. روی بربطش مضراب ریز زد. شیرین بیرون آمد. خسرو به چهره شیرین نگاه كرد. هیچ نگفت. نوای بربط باربد و چنگ نكیسا گویای احوال بود. خسرو قدمی به جلو برداشت. نوای بربط و چنگ یك دم قطع نمی شد. شیرین گامی به جلو آمد. به هم رسیدند. خسرو شیرین را در آغوش گرفت. باربد از نواختن باز ایستاد. عود را به دست گرفت و از مجلس بیرون رفت. به زیر درخت سدر رسید. دلش شادمان بود. بربط را بر كناره درخت سدر ایستاند. به زمین نشست. دراز كشید. چشمش را بست. خوابید... صبح شد. سپیده دمید. باربد بیدار شد. بوی ریاحین به مشام می رسید. باربد بو كشید. چرخید. به خودش نگاهی كرد. لباس گرانقدر خسرو رویش بود.
    ***
    خسرو ناله دردناكی كرد. به یاد آورد كه چگونه با اسب تیزگامش شبدیز، چهار ركن ِ هفت اقلیم را در نوردیده بود. اسبی كه می تاخت و زمین را چاك چاك می كرد اكنون در بستر بیماری بود. خسرو افسوس خورد. از غم شبدیز دلش به درد آمد. به سمت در نگاه كرد. باربد داخل شد. بربط به دست داشت. خسرو لبخند كمرنگی زد. باربد بی مقدمه نواخت. تصنیف غمگینی خواند. در تصنیفش وصف شبدیز می كرد. از بلند پروازیهایش می گفت. می گریست و می نواخت و می خواند. خسرو دانست كه شبدیز دیگر زنده نیست. ترانه غمناك باربد كمی از اندوه خسرو كاست. روزهای بدی بود برای باربد و خسرو و شیرین و...
    همه چیز چون جنبیدن پلك چشم زیر و رو شد. خسرو پرویز در دخمه ای محبوس شد. این نیرنگ پسرش شیرویه بود كه به حیله، تاج و تخت را از پدر ستاند. خسرو اسیر شد. شیرین در غمی جانگاه سوخت و فنا شد. باربد گریخت. خسرو به گذشته اندیشید. یاد شبدیز و شیرین و شاپور و فرهاد و باربد و نكیسا و شكر و گلگون و مریم و مهین بانو و دیگران در ذهنش متجلی شد. این همه چگونه به طرفه العین از میان رفت؟ نه... یكی هنوز پا برجا بود: باربد!
    باربد خودش را به پشت دیوار زندان رساند. رنگش پریده بود. نشست. به دیوار تكیه داد. او نباید به سادگی فنا می شد. مضراب گرفت و برای پادشاهی كه تاج و تختش را از دست داده بود نغمه غمگین دیگری سرود. خسرو از داخل زندان تصنیف غم انگیزی شنید. صدای آشنای بربط بود. دلش لرزید. شادمان شد. یادگارهایش هنوز به كام فنا كشیده نشده بود. باربد همچنان نواخت. این غزل خداحافظی بود. دیدار نخستین را به یاد آورد. برای خسرو نواخت . غمگینانه گفت: بدرود...
    خسرو تاب نیاورد. به خود پیچید و بغضش را فرو داد. باربد، بربط را به كناری نهاد. خنجر بركشید و به ناگاه چهار انگشت دستش را برید. سپس با دست دیگرش بربط را برداشت و رهسپار خانه شد. آتشی برافروخت. سازهایش را به كام آتش داد. باربد سوخت. جسمش تمام شد. یاد بربط نوازی اش اما همیشه جاویدان ماند.
    ویرایش توسط DarviSh : یکشنبه ۱۵ تیر ۹۳ در ساعت ۲۰:۱۰
    امضای من
    هیچ...
    انجمن موسیقی شهرموسیقی
  2. 2 کاربر از پست مفید DarviSh تشکرکرده اند .


  3. بالای برگه | نوشته‌ی 2
    کاربر کوشا

    خواننده ام
    نام
    خشایار
    محل‌زندگی
    tehran
    نوشته ها
    190
    تشکرها
    108
    تشکرشده 244 در 130 پست
    شکایات
    0
    شکایت شده 0 در 0 پست
    آقا محمد مهدی ممنون از زحماتت و نوشته های واقعاً مفیدت
    خیلی خوب بود متشکرم ازت
    فقط یه سوال :
    این متنو میخوندم
    سی لحن باربُد :

    آرایش خورشید، آیین جمشید، اورنگی، باغ شیرین، تخت تاقدیس، حقه كاووسی، راح و روح، رامش جان، سبز در سبز، سروستان، سرو سهی، شادان مروارید، شبدیز، شب فرخ، قفل رومی، گنج ساخته(گنج سوخته)، گنج بادآورد، كین ایرج، كین سیاوش، ماه بركوهان، مشك دانه، مروای نیك، مشك مالی، مهرگانی، ناقوسی، نوبهاری، نوشین، باده، نیم روز، نخجیره گان، گنج كاروان. ....

    مگه baarbad نیست؟
    چرا ضمه گداشته رو ی باربد؟
    امضای من
    در همه دیر مغان نیست چو من شیدایی
  4. بالای برگه | نوشته‌ی 3
    کاربر نمونهمدیر بخش

    کمانچه می‌نوازم سه‌تار می‌نوازم تار می‌نوازم تنبور می‌نوازم دف می‌نوازم
    نام
    محمد مَهدی
    نوشته ها
    318
    تشکرها
    303
    تشکرشده 351 در 172 پست
    شکایات
    0
    شکایت شده 0 در 0 پست
    نقل قول نوشته اصلی توسط خشایار مشـاهـده نوشته‌ی اصلی
    آقا محمد مهدی ممنون از زحماتت و نوشته های واقعاً مفیدت
    خیلی خوب بود متشکرم ازت
    فقط یه سوال :
    این متنو میخوندم
    سی لحن باربُد :

    آرایش خورشید، آیین جمشید، اورنگی، باغ شیرین، تخت تاقدیس، حقه كاووسی، راح و روح، رامش جان، سبز در سبز، سروستان، سرو سهی، شادان مروارید، شبدیز، شب فرخ، قفل رومی، گنج ساخته(گنج سوخته)، گنج بادآورد، كین ایرج، كین سیاوش، ماه بركوهان، مشك دانه، مروای نیك، مشك مالی، مهرگانی، ناقوسی، نوبهاری، نوشین، باده، نیم روز، نخجیره گان، گنج كاروان. ....

    مگه baarbad نیست؟
    چرا ضمه گداشته رو ی باربد؟
    والله من باربُد می خونم
    ویرایش شد....
    ویرایش توسط DarviSh : یکشنبه ۱۵ تیر ۹۳ در ساعت ۲۰:۰۷
    امضای من
    هیچ...
    انجمن موسیقی شهرموسیقی
  5. کاربر روبرو از پست مفید DarviSh تشکرکرده است .


انجمن موسیقی شهرموسیقی مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
تبلیغات در شهرموسیقی تبلیغات در شهرموسیقی فقط هزار تومان!